Câu chuyện Phấn Nụ Hoàng Cung
Bốn thế hệ giữ nghề phấn nụ
Năm 1945, công thức phấn nụ của hậu cung triều Nguyễn theo người cung nữ cuối cùng ra khỏi Hoàng thành. Từ đó, bốn đời phụ nữ trong một gia đình đã giữ nó đến hôm nay.
Đọc từ năm 1945Cung son đã phủ rêu xanh Còn viên phấn nụ mong manh giữa đời
Từ cung cấm ra nhân gian
Cuộn xuống để đi qua từng đời người, từ Hoàng thành Huế đến xưởng phấn hôm nay.
-
Thế kỷ XIX
Một thứ phấn chỉ dành cho hậu cung
Đầu thế kỷ XIX, Huế trở thành kinh đô của nhà Nguyễn. Trong cung, các ngự y bào chế một loại phấn mát lành từ cao lanh hảo hạng và thảo dược, dành cho các bậc mẫu nghi, công chúa và phi tần.
Mỗi thứ mỹ phẩm được giao cho một thị nữ tin cẩn giữ công thức. Nhiều bí quyết vì thế đã theo người giữ về cõi vĩnh hằng. Phấn nụ là thứ còn lại.
Ngọ Môn, cổng chính Hoàng thành Huế -
1945
Triều Nguyễn khép lại
Vua Bảo Đại thoái vị, các cung nữ được trở về đời thường. Trong số đó có người cung nữ nắm giữ công thức phấn nụ.
Không muốn tinh hoa ấy thất truyền, bà trao lại toàn bộ bí quyết cho người con gái út.
-
Sau 1945
Phấn nụ bà Hường nổi danh xứ kinh kỳ
Bà Trần Thị Thiểu, người Huế quen gọi là bà Hường, làm phấn bán rộng rãi cho dân chúng, vừa để mưu sinh, vừa để giữ nghề cho con cháu. Chẳng bao lâu, phấn nụ của bà nổi danh khắp xứ kinh kỳ.
Phơi phấn trên vải mỏng. Cảnh trong phóng sự VTV3, 2018 -
Đời thứ ba
Chỉ truyền cho người con gái có tâm tĩnh
Người giữ công thức chỉ truyền nghề cho con gái của mình, và người ấy phải có cái tâm trong sáng, tính kiên trì, không nóng nảy.
Bà Hường có nhiều con gái nhưng chỉ chọn hai người: bà Trần Thị Tùng, con gái đầu, và bà Trần Thị Phương, người con gái thứ tám.
Bà Trần Thị Phương, truyền nhân đời thứ ba. Cảnh trong phóng sự VTV3, 2018 -
2003
Còn một người giữ nghề trong nước
Bà Trần Thị Tùng sang định cư ở Hoa Kỳ. Bà Trần Thị Phương tiếp tục làm và bán phấn nụ tại TP. Hồ Chí Minh. Người sẽ nối nghề bà là con gái, Nguyễn Phương Khanh.
-
Đời thứ tư
Cô sinh viên nối nghề mẹ
Khi chính thức nhận nghề, Phương Khanh đang học khoa Quan hệ Quốc tế, Trường Đại học Ngoại ngữ Tin học TP. Hồ Chí Minh. Cô làm phấn theo lối truyền thống và bán cho những khách hàng quen.
Rồi cô đưa phấn nụ lên mạng. Không tốn chi phí mặt bằng, viên phấn Huế đến được với nhiều khách hàng hơn.
Bà Trần Thị Phương và con gái Nguyễn Phương Khanh -
2012
Nghề gia truyền thành công ty
Đầu năm 2012, chị Khanh sang Mỹ dự các hội thảo về dược và mỹ phẩm. Ngày 22/11/2012, Công ty TNHH Mỹ Phẩm Hoàng Cung chính thức đi vào hoạt động.
Cùng năm, Phấn Nụ Hoàng Cung nhận danh hiệu Thương hiệu nghề truyền thống Việt Nam 2012.
Showroom Phấn Nụ Hoàng Cung -
2024
Câu chuyện lên sóng truyền hình
Năm 2015, VTV9 quay quá trình làm ra viên phấn. Năm 2016, chị Khanh kể chuyện nghề trên Nhịp Cầu Doanh Nhân của HTV9. Năm 2018 và 2019, VTV3 gặp hai thế hệ truyền nhân.
Năm 2024, Phấn Nụ Hoàng Cung có mặt trong Made By Vietnam, Dấu Ấn Thương Hiệu Việt trên HTV9.
-
2026
Viên phấn trở lại Đại Nội
Đầu năm, Phấn Nụ Hoàng Cung có không gian trưng bày tại Đại Nội Huế, nơi viên phấn ra đời. Tháng 6, thương hiệu có mặt ở Hội chợ thương mại Festival Huế 2026.
Tháng 7, Phấn Nụ Hoàng Cung được xướng tên tại Lễ công bố Hàng Việt Nam Chất Lượng Cao 2026.
Lễ công bố Hàng Việt Nam Chất Lượng Cao 2026
Bốn người phụ nữ, một công thức
Chạm vào từng người để đọc câu chuyện của họ.
-
Đời thứ nhất
Người cung nữ giữ công thứcBà cố ngoại của chị Nguyễn Phương Khanh
Dưới triều Nguyễn, công thức bào chế phấn nụ chỉ được giao cho một cung nữ tin cẩn cất giữ và sản xuất.
Năm 1945, bà xuất cung, tiếp tục làm phấn để mưu sinh giữa đời thường và truyền lại toàn bộ bí quyết cho người con gái út.
-
Đời thứ hai
Bà Trần Thị ThiểuThường gọi là bà Hường
Là con gái út của người cung nữ. Nhận bí quyết từ mẹ, bà làm phấn nụ bán rộng rãi ra dân chúng, và chỉ sau một thời gian ngắn, phấn nụ Huế của bà Hường đã nổi danh khắp xứ kinh kỳ.
Khi tuổi đã cao, bà truyền nghề lại cho hai người con gái.
-
Đời thứ ba
Bà Trần Thị TùngCon gái đầu của bà Hường
Một trong hai người con được bà Hường chọn truyền nghề. Bà định cư ở Hoa Kỳ từ năm 2003.
Bà Trần Thị PhươngCon gái thứ tám của bà Hường
Bà tiếp tục làm phấn nụ tại TP. Hồ Chí Minh và uốn nắn con gái từ nhỏ để con có đủ sự đằm thắm, kiên trì mà người làm phấn cần có.
Mỗi năm, hai mẹ con ra Huế nhiều lần để lấy nguyên liệu ở chính những địa chỉ quen của bà cố, bà ngoại ngày trước.
-
Đời thứ tư
Chị Nguyễn Phương KhanhChủ tịch Công ty TNHH Mỹ Phẩm Hoàng Cung
Con gái bà Trần Thị Phương. Chị nhìn mẹ làm phấn từ nhỏ, nhận nghề khi còn là sinh viên, đưa phấn nụ lên mạng rồi lập công ty năm 2012.
Bên nội, chị là hậu duệ hoàng tộc nhà Nguyễn: ông cố nội là phò mã Nguyễn Hữu Tiễn, phu quân của Ngọc Sơn công chúa.
Lời người giữ nghề
“Tôi rất tự hào vì mình được xem là truyền nhân nghề Phấn Nụ Hoàng Cung.”
“Người làm phấn nụ phải hết lòng yêu nghề và cần giữ cái tâm tĩnh tại mới có thể nắm vững, phát huy.”
“Phát triển thương hiệu Phấn Nụ Hoàng Cung mà vẫn giữ được nét đặc trưng của Việt Nam, phát triển từ từ không ồ ạt như các thương hiệu mỹ phẩm áp dụng kỹ thuật hiện đại khác.”
Công thức không đổi
Nguyên liệu chính là cao lanh hảo hạng không tạp chất, nướng chín trên lửa than không khói cho đến khi trắng như tuyết, nạo thành bột rồi gạn đục khơi trong nhiều ngày.
-
Nước trời
Hứng nước mưa, nhưng không lấy nước của những trận mưa đầu tiên. Nước được chưng thật trong rồi cất trong bể lớn, tránh nắng mưa, dùng cho cả năm.
-
Gần 10 vị thuốc Bắc
Chủ yếu là rễ của các loại cây có tác dụng dưỡng da, phối theo đúng tỷ lệ của công thức cung đình.
-
Hương hoa
Một số loài hoa có tác dụng mát da, cho viên phấn mùi thơm dễ chịu.
-
Ba lớp sa nõn
Bột lọc qua ba lớp sa chồng lên nhau để bỏ cặn thô. Phần còn lại nhẹ tênh, mịn như nhung, được nặn thành viên phấn hình nụ hoa.
Khung hình từ video thương hiệu, 2026
Ngày nay, Phấn Nụ Hoàng Cung được sản xuất tại nhà máy theo quy trình tiêu chuẩn, giữ đúng tỷ lệ và hương hoa của công thức gốc. Xem công thức và quy trình
- thế hệ truyền nhân
- 4
- năm phấn nụ ra khỏi Hoàng thành
- 1945
- năm thành lập công ty
- 2012
Viên phấn ấy hôm nay
Vẫn cao lanh và thảo dược, cho ba nỗi lo thường gặp của làn da.
Hộp quà Ngọ MônTự tay chọn từng món, từ 3 món giảm 5%
Trắc nghiệm da 60 giâyTrả lời vài câu để biết loại phấn hợp với da bạn
Đọc thêm: Giới thiệu công tyKhám phá Phấn Nụ Hoàng CungNhững ghi nhận và chứng nhận
Tư liệu: bài viết về người giữ nghề phấn nụ trên Báo Nhân Dân; các phóng sự của VTV3, VTV9 và HTV9; tư liệu gia đình chị Nguyễn Phương Khanh. Ảnh Ngọ Môn: Wikimedia Commons.